Συνταξιούχοι στο νοίκι: 1 στους 3 υποφέρει – Οι μισοί δεν πληρώνουν έγκαιρα τους λογαριασμούς

Η αίσθηση είναι ότι οι συνταξιούχοι έχουν κάνει τα κουμάντα τους και διαθέτουν ένα δικό τους σπίτι.

Η αλήθεια ίσως διαφέρει. Πολλοί δεν κατόρθωσαν να αποκτήσουν ένα σπίτι, είτε το άφησαν στα παιδιά τους και ίδιοι μένουν στο ενοίκιο ή, ακόμη πιο πιθανό, να μετακόμισαν στο χωριό κάτω από δύσκολες συνθήκες χωρίς υποδομές, πρόσβαση σε κέντρα υγείας κ.α.

Από όσους μένουν με ενοίκιο, 1 στους 3 δυσκολεύεται να επιβιώσει λόγω εκτίναξης των μισθωμάτων, υψηλού κόστους ενέργειας, ενώ οι συντάξεις κινούνται σε απαράδεκτα χαμηλά επίπεδα. Αλλά και όσοι διαθέτουν ιδιόκτητη κατοικία, με τις μηνιαίες αποδοχές που τους αποδίδει ο ΕΦΚΑ, δεν βγαίνουν για θέρμανση, ηλεκτρικό, κοινόχρηστα…

Σύμφωνα με συγκριτική μελέτη του Συλλόγου Υπαλλήλων (πρώην) ΟΑΕΔ (ΠΑΝΣΥΠΟ) «Στον πληθυσμό ηλικίας 65 ετών και άνω αυξήθηκε για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά η στεγαστική υπερεπιβάρυνση: 19,3% το 2021, 24,9% το 2022, 27,2% το 2023, 30,4% το 2024 και 31,8% το 2025. Ο αντίστοιχος μέσος όρος της ΕΕ-27 για το 2025 είναι 8,5%».

Και αυτή η, άκρως αρνητική τάση, έρχεται σε αντίθεση με τη γενικότερη εικόνα: ενώ ο γενικός δείκτης βελτιώνεται, η επιβάρυνση των ηλικιωμένων συνεχίζει να επιδεινώνεται. Ιδιαίτερα έντονη είναι η εικόνα στα μονοπρόσωπα νοικοκυριά ηλικιωμένων. Στα άτομα 65+ που ζουν μόνα, η στεγαστική υπερεπιβάρυνση φθάνει το 62,1% — σχεδόν δύο στους τρεις — έναντι 17,5% στην ΕΕ-27. Στα ζευγάρια με τουλάχιστον έναν ενήλικα 65+ ο δείκτης διαμορφώνεται σε 23,3%, έναντι 5,1% στην ΕΕ-27.

Ενδεικτική είναι η εικόνα με τους λογαριασμούς κοινής ωφέλειας (ρεύμα, τηλέφωνο, νερό κ.α.), στα άτομα 65+ που ζουν μόνα, τα οποία καθυστερούν σε ποσοστό 43,7% να ανταποκριθούν, έναντι 4,8% σε μέσα ευρωπαϊκά επίπεδα.

Ως προς τη θέρμανση, αδυναμία επαρκούς θέρμανσης στα άτομα 65+ που ζουν μόνα τα εντοπίζεται στο 27,1%, έναντι 11,4% σε μέσα επίπεδα.

Να σημειωθεί εδώ ότι το διάμεσο (μεταξύ υψηλότερου και κατώτεροι) ισοδύναμο εισόδημα (δυνατότητα αγοράς ίδιων προϊόντων εδώ και στην Ευρώπη) των ατόμων 65+ είναι 12.388 μονάδες σε ετήσια βάση, έναντι 20.886 σε Ε.Ε.

(Σημείωση: Όταν αναφερόμαστε σε μονάδες αγοραστικής δύναμης (PPS), αναφερόμαστε σε συγκρίσιμη μονάδα που διορθώνει τις διαφορές επιπέδου τιμών μεταξύ χωρών) Έτσι, το μέσο μηνιαίο συνολικό κόστος στέγασης των νοικοκυριών ιδιοκτητών στην Ελλάδα ανέρχεται σε 674,8 PPS, έναντι 499,2 PPS στην ΕΕ-27. Η διαφορά είναι περίπου 35%. Την ίδια στιγμή, το διάμεσο ισοδύναμο εισόδημα των ατόμων 65+ στην Ελλάδα είναι 12.388 PPS, έναντι 20.886 PPS στην ΕΕ-27: δηλαδή περίπου το 59% του ευρωπαϊκού επιπέδου. Απόκλιση εισοδημάτων/ενοικίων

Η απόκλιση διευρύνεται διαχρονικά. Από το 2019 έως το 2025, το κόστος στέγασης του ηλικιωμένου που ζει μόνος σε ιδιόκτητη κατοικία αυξήθηκε κατά περίπου 38%, από 293,1 σε 405,8 PPS τον μήνα. Στο ίδιο διάστημα, το διάμεσο ισοδύναμο εισόδημα των 65+ αυξήθηκε κατά περίπου 27%, από 9.723 σε 12.388 PPS. Το συνολικό διάμεσο ισοδύναμο εισόδημα του πληθυσμού αυξήθηκε κατά περίπου 39%, από 9.765 σε 13.612 PPS. Έτσι, για τους 65+, το κόστος κατοικίας αυξήθηκε περίπου 11 ποσοστιαίες μονάδες ταχύτερα από το εισόδημά τους.